Nhà tập thể hay nhà chung cư là mô hình nhà ở đang dần chiếm được cảm tình của người dân Việt nam. Xét trên chiều dài lịch sử và qui mô, có thể nói chúng có nhiều dấu ấn nhất tại Hà nội. Nhưng đáng tiếc là cho tới hiện nay vẫn chưa có một trào lưu lý luận phê bình nào cho thể loại kiến trúc này. Đây là một công việc rất quan trọng để từ đó rút ra những kinh nghiệm bổ ích cho mô hình nhà ở này trong tương lai. Khi mà nó sẽ còn phát triển rất nhiều trong các đô thị Việt nam.

Ở Hà nội, từ các khu tập thể Nguyễn Công Trứ, Kim Liên, Trung Tự… đến các trung cư như Royal City, Time City, chúng ta đã đi từ thái cực nọ sang thái cực kia mà hoàn toàn không có sự học hỏi kinh nghiệm sống hơn nửa thế kỷ trong thể loại kiến trúc này. Tất cả đều là sự áp đặt từ những mô hình du nhập ở nơi khác mà ban đầu bởi hệ tư tưởng chính trị và sau này dưới sức mạnh của tài chính.

Thế kỷ 20 đã nẩy sinh ra qui hoạch hiện đại ở châu Âu với mô hình “thành phố mở”. Có nghĩa là các toà nhà được đặt song song hay biệt lập thay vì liên kết lại với nhau xung quanh một khoảng sân theo truyền thống. Sự tổ hợp mới này gặp phải thất bại lớn khi đánh mất đi mối tương tác xã hội giữa con người với nhau. Những thập niên gần đây, họ đã phải có những nhìn nhận lại về những giá trị truyền thống để đưa vào thiết kế cho các khu đô thị mới.

Cũng chính trên ý tưởng về nhận thức những giá trị truyền thống, CLB điện ảnh kiến trúc giới thiệu tới các bạn bộ phim “Rear window” (tạm dịch: Cửa sổ ra sân) của đạo diễn Alfred Hitchcock. Với sự tài tình về dàn cảnh và quay phim của ông, người luôn được coi là “kiến trúc sư” nhất trong các đạo diễn, chúng ta sẽ cảm nhận được một cách sâu sắc không gian, cũng như mối tương tác của con người trong một khu nhà truyền thống ở New-York.

Bộ phim nói về một nhà nhiếp ảnh xe đua thể thao bị tai nạn gẫy chân. Khi phải ngồi bất động trong căn buồng của mình, anh chỉ còn thú vui nhìn vào cửa sổ các nhà hàng xóm xung quanh cái sân chung. Cũng chính từ đây anh khám phá ra một sự việc khủng khiếp ở nhà đối diện. Chính nhờ cấu trúc không gian của khu nhà mà sự việc đó dần dần sáng tỏ.

CLB chủ định chiếu bộ phim này không có ý đưa ra một khu nhà “mẫu” lý tưởng. Đây là cơ hội để chúng ta thảo luận về những giá trị truyền thống thông qua các phần tử kiến trúc, ví dụ ở đây như khoảng sân, cửa sổ. Vẫn thuộc chuỗi phim về sự tương tác của con người trong không gian kiến trúc và đô thị, nhưng khác với “La Zona” nói về mô hình đô thị và “Gran Torino” về không gian chung chuyển giữa trong nhà – ngoài phố, lần này “Rear window” tập trung vào những những phần tử kiến trúc của toà nhà.